Nedir?

Skolyoz; orta hat anatomik pozisyona göre bir grup vertebranın rotasyonla birlikte olan 10 dereceden fazla yana eğilmesidir. İdiopatik skolyoz bir duruş bozukluğu olmayıp; yapısal bir deformitedir ve tüm skolyozların % 80 ‘ini oluşturmaktadır. En sık rastlanan “adölesan idiopatik skolyoz” pubertenin başlangıcından önce ortaya çıkan, eğrilik yönü genelde torakal bölgede sağa, lomber bölgede sola doğru bulunmakta, kızlarda daha sık görülmektedir.

Esasen skolyozların büyük bir bölümü herhangi bir tedaviye gerek kalmaksızın belli bir derecede durur. Ancak bir kısmi ise ergenlik döneminde hızlı boy uzamasından ciddi oranda etkilenerek ilerler ve tedavi gerektirir. İlerleyerek ciddi sorunlara ulaşabileceği düşünülen hasta grubunda bu ilerlemeyi engellemek için korse kullanılabilir ve bu hastaların yaklaşık üçte birinde gerçekten etkin olabilir. Yaş ve ilerleme risklerine göre kritik dereceyi aştığı düşünülen skolyozlarda hem ilerlemeyi engellemek, hem de deformiteyi düzeltme amacıyla ameliyata başvurulur. Ameliyat genellikle, bel eğrilikleri 40 dereceyi, sırt eğrilikleri ise 50 dereceyi aşan hastalarda önerilir.

Radyografi tedavi ve takip süresince hastanın değerlendirilmesinin temelini oluşturmaktadır. Rutin grafiler ayakta AP ve lateral olarak çekilmelidir. Tanı amacıyla ayakta çekilen ilk grafilerden sonra konservatif ya da cerahi tedavi endikasyonu doğarsa traksiyon, eğilme, kifozda artış varsa hiperekstansiyon grafileri çekilerek eğriliğin esnekliği değerlendirilmelidir. BT ya da MRG; özellikle konjenital skolyoz ve kord kompresyonu düşünülen ileri  skolyozlularda, atipik torakolomber ve lomber skolyozlu hastalarda endikedir.

Cerrahiye karar vermede eğriliğin büyüklüğü ile beraber bu eğriliğin dengesi, rotasyonu, kaburgadaki kamburluğun miktarı, sagital kontürdeki eğimler göz önüne alınmalıdır. Açısı 45 derecenin üzerinde olan eğriliklerde, konservatif tedaviyle kontrol edilemeyerek ilerleme gösteren, denge problemi olan, ciddi bel ve sırt ağrısı olan eğriliklerde ya da deformitenin hastanın üzerinde belirgin pulmoner ve psikolojik etkisinin bulunduğu durumlar genel kabul görmüş cerrahi tedavi endikasyonlarıdır.

İdiopatik skolyoz tanısı almış hastaların büyük kısmında tedavi ihtiyacı gerekmemektedir. Tedavi, skolyotik eğrilikleri ilerleme riski gösteren veya tanı konulduğu anda ciddi eğriliği olan hastalar için gerekmektedir. Tedavinin amacı, deformitenin ilerlemesinin engellenmesi, deformitenin düzeltilmesi ve elde edilen düzeltmenin korunmasıdır. Tedavi seçiminde adölesanın büyüme potansiyeli, tespit edildiği zamandaki eğriliğin büyüklüğü, skolyozun lokalizasyonu ve paterni dikkate alınmalıdır. Karar verme aşamasında bireyin kozmetik görünümü ve tedavi üzerine etkili olabilecek sosyal faktörler de düşünülmelidir.

Tarihsel gelişim içerisinde birçok tedavi yöntemi geliştirilmiş olsa da, günümüzde omurga cerrahisi merkezlerinde uygulanan tedavi yöntemi; her seviyeye uygulanan pedikül vidaları ve rodlarla eğriliğin düzeltilmesi ve kemik füzyonunun (kaynama) sağlanmasıdır.

 

Skolyoz nedir ?

Skolyoz omurganın 10 dereceden daha fazla yana eğilmesidir. Normalde bir omurgaya
arkadan bakıldığında yukarıdan aşağıya doğru düz bir hat şeklinde görülürken, skolyozda ise
yanlara doğru yer değiştirirler. Bu durum sıklıkla tutulan vertebraların rotasyonu ile
birliktedir.

 

Adolesan idiyopatik skolyoz sırt ya da bel ağrısına neden olur mu?

Adölesanlarda skolyozlar genellikle ağrıya sebep olmazlar. Ancak bu yaş grubundaki
hastalardaki ağrı varlığı önemsenmeli ve olası sebepler araştırılarak ekarte edilmelidir.

 

Skolyoz ya da kifoz genetik midir? Bende ya da eşimde skolyoz varsa bu çocuklarımda da görüleceği anlamına gelir mi?

Skolyoz gelişiminde genetik faktörlerin katkısı olduğu düşünülmektedir. Ancak skolyozun
genetik geçişi kesin olarak gösterilememiştir. Genetik yatkınlık olsa dahi, bu durum
skolyozun gelişiminde etkili tek faktör değildir. Ancak yine de ailede skolyoz hikayesi var ise,
çocukların özellikle hızlı büyüme dönemlerinde dikkatle gözlenmeleri ve mümkünse bir
omurga cerrahının görüşünün alınmasını önermekteyiz.

 

Çocuğumda skolyoz gelişimini nasıl önleyebilirim?

Maalesef bunu olanaklı kılacak bir yöntem yoktur.

 

Ergenlik çağı idiopatik skolyozu nedir?

Kesinlikle bir duruş bozukluğu olmayıp ciddiye alınması gereken bir durumdur. Öncelikle,
skolyoz hastalarının genel sağlıklarının bu durumdan etkilenmesi olasılığı çok azdır.
Skolyozların büyük bir çoğunluğu herhangi bir tedaviye gerek olmaksızın belli bir derecede
durur ve hastanın hayatını herhangi bir şekilde olumsuz yönde etkilemez. Bir kısmı ise,
ergenlik çağındaki hızlı boy uzamasından da etkilenerek ilerler tedavi gerektirir. Erken
dönemde görülen ve ilerleyerek ciddi bir boyuta ulaşacağı düşünülen hastalarda bu ilerleme
durumunu engellemek amacıyla uygulanan tedavilerde genellikle korse kullanılır ve
çocukların yaklaşık üçte birinde gerçekten etkin olabilir. Artık kritik dereceyi aştığı düşünülen
skolyozlarda hem ilerlemeyi engellemek, hem de deformiteyi düzeltme amacıyla ameliyata
başvurulur. Ameliyat genellikle, bel eğrilikleri 40 dereceyi, sırt eğrilikleri ise 50 dereceyi aşan
hastalarda önerilir.

 

Skolyoz Akciğer ya da kalp problemlerine yol açarak ölümcül olabilir mi ?

“Nadiren doğru olabilir” sözü daha gerçekçi bir söylem. Aslında bu durum sık rastlanan
skolyozlar için doğru değil. Ancak özellikle konjenital skolyozlarda yapısal eğrilik çok küçük
yaşlarda başlayıp, ilerleme riski nedeniyle bir taraftan gelişmekte olan akciğerlerin gelişimini
olumsuz etkilemekte, diğer yandan da özellikle gelişme döneminde çok daha fazla ilerleyerek
(100 derecenin üzerine çıkabilir ) akciğer ve kalp için ciddi sorunlara yol açabilirler.

 

Ağır okul çantaları skolyoza neden olur mu?

Hayır; skolyoz ağır okul çantalarını taşımak ya da çantayı hep aynı omuzda taşımaktan
etkilenmez. Ancak önerimiz; çocuklarımızın karşılaşabileceği bel ağrılarını engellemek için
vücut ağırlıklarının %10′ unden fazla ağırlıkta çanta kullanmamalarıdır.

 

Neden farklı kişiler ölçtüğünde skolyoz dereceleri birbirinden farklı çıkıyor?

Ne kadar deneyimli kişiler tarafından ölçülse de alınan referans noktalarının milimetrik
değişimleri nedeniyle cerrahlar arasında 3-5 derecelik ölçüm farklılıkları olabilir. Benzer
farklılık aynı kişinin farklı zamanlarda yaptığı ölçümlerde de olabilir ve bu doğaldır. Ancak
bu farklılıklar çok daha yüksek oranlarda ise ikinci görüş almanız uygun olacaktır.

 

Korse tedavisi skolyozu tamamen düzeltir ve omurgayı dümdüz yapar mı?

Skolyoz tedavisinde korse kullanımının faydası ile ilgili birinci dereceden kanıta dayalı
çalışmalar mevcuttur. Ancak korse kullanımının omurgayı tam olarak düzeltmesi gibi bir
beklenti olmamalıdır

 

SpineCore korse nedir ? Bu korse diğerlerinden daha mı üstündür ?

SpineCore adlı korsenin kullanımının diğer korselere göre daha kolay kullanılması gibi bir
avantajı olabilir. Ancak skolyozun kesin çözümü olduğunu gösteren veya diğer korselere göre
skolyozu daha başarılı düzelttiğini ortaya koyan birinci dereceden kanıta dayalı bir bilimsel
veri yoktur.

 

Son yıllarda skolyozun artış gösterdiği iddiası doğru mudur? Nedeni nedir?

Skolyozun görülme sıklığı %1 ile 3 arasındadır. Esasen son yıllarda skolyoz görülme sıklığı
artmamıştır. Ancak toplumda skolyoz farkındalığı artmış ve aileler bu konuda daha bilinçli
hale gelmiştir. Bu da skolyozlu hasta sayısında göreceli olarak bir artış var gibi bir izlenime
sebep olmaktadır.

 

Skolyozdan korunmak için neler yapılabilir?

En sık gördüğümüz skolyoz tipi olan ergenlik çağı skolyozunun nedeni bilinmediği için nasıl
önleneceği de bilinmemektedir. Bu nedenle skolyoz oluşumundan korunmanın kesin bir yolu
yoktur. Ancak skolyoz hikayesi olan ailelerin kız çocukları özellikle ergenlik çağı öncesinde
dikkatli bir şekilde gözlenmelidir.

 

Gebelik skolyozun artışına neden olur mu?

Skolyoz sıklıkla kızlarda görülen bir hastalık olduğu için gebelik ve skolyozun birlikteliği çok
sık sorgulanır. Ancak farklı çalışmalardan elde edilen sonuçlar gebeliğin skolyoz açısında
ciddi bir artışa sebep olmadığıdır.

 

Çocuğumda skolyoz tespit edilerek ameliyat önerildi. Ne zaman okuluna geri dönebilir ?

Skolyoz ameliyatlarında kullandığımız implant sistemleri ve teknikleri geliştikçe artık
hastalarımızında iyileşme süreleri kısalmıştır. Adölesan idiopatik skolyoz hastaları
ameliyattan yaklaşık üç hafta sonra okullarına dönebilirler. Ancak bu süreçte fiziki aktiviteler
kısıtlanmalıdır.

 

Kızımda skolyoz tespit edildi. Diğer çocuğumda da olabilir mi?

Bunun cevabı maalesef kısmen “Evet” dir. Skolyozlu bir kızımızın özellikle kızkardeşlerinde
de skolyoz gelişme riski normal popülasyona göre daha yüksektir. Bu kesin bir kural
olmamakla birlikte dikkatli olunması ve takip gerektiren bir konudur

 

Kızımda skolyoz tespit edildi. Acaba biz geçmi kaldık ?

Anne-babaların en çok huzursuzluk hissettikleri konu bu durumdan kendilerini sorumlu
tutmaları ve belki de bir şeyleri eksik ya da yanlış yaptıklarını düşünmeleridir. Bu hastalığın
sebebiyle ilgili bir çok çalışma yapılmış, bir çok teori ortaya atılmış ancak hiç birisi tam
olarak ispatlanamamıştır. Hastalığın sebebi bilinmediği için, gelişim sürecinde bu hastalığı
başlatan faktörlerde kesin olarak gösterilememiştir. Bu nedenle ebebeynlerin bu süreci direk
etkileyebilmeleri mümkün değildir.

 

Her skolyoz mutlaka hemen ameliyat edilmeli midir ?

Yukarıda anlatılanlar dışında kalan olgularda ameliyat kararı ve zamanlamasına hastanın
ve/veya ailesinin beklentisi ve kararı göz önüne alınarak verilmelidir. Esasen çoğu olgu için
skolyoz kozmetik bir cerrahidir. Hastanın mevcut hali ile ilgili kozmetik bir sorunu yoksa;
görüldüğü anda ya da olabildiğince kısa sürede mutlaka ameliyat edilme zorunluluğu da
yoktur.

 

Hangi durumlarda skolyoz hastalığı ciddi sorunlar oluşturabilir?

Erken yaşlarda başlayan skolyozlar (Önünde uzun bir büyüme dönemi olacağı için)
Hızlı ilerleyen skolyozlar (Erken yaşta kritik eşiğe ulaşacağı ya da altta yatan farklı
nedenlerle )
Hangi yaşta olursa olsun sırtta 50, belde 40 dereceyi aşan eğrilikler (Hayat boyu ilerleme
riski ya da kozmetik sebeplerle )
Yaşı ne olursa olsun 80 derecenin üzerindeki eğrilikler (Ciddi solunumsal sorunlara yol
açabilme riski nedeniyle)
Kas hastalıklarının eşlik ettiği skolyozlar (Kontrolsuz ilerleme ve yaşamı tehdit edebilecek
sorunlar nedeniyle)

 

40-50 dereceyi aşan her skolyoz ameliyat edilmeli midir?

Bakış açınıza göre bu sorunun yanıtı “Evet” ya da “Hayır” olabilir. Esasen belde 40, sırtta
50 dereceyi aşan skolyozlar yaşam boyu ilerleme riski gösterirler. Temel olarak 40-50
derecenin üzerine çıkan eğrilikler genel olarak ya kozmetik, ya da ağrı sebebiyle cerrahiye
giderler. Ancak bu cerrahinin zamanlaması tamamen hastanın kendi kararı olmalıdır ve acil
ameliyat zorunluluğu yoktur.

 

Skolyoz ameliyatları riskli midir ?

“0 risk” doğru bir söylem değil elbette. Ancak cerrahi deneyim yanında nöromonitorizasyon
sistemleri sayesinde bu risk oldukça azaltılabilmiş durumda. Nöromonitorizasyon ameliyat
esnasında olası riski tespit edip cerraha öncelikli olarak müdehale etme şansı vermektedir. Bu
nedenle sistem sayesinde hem ameliyat daha güvenli ve konforlu olmakta, hem de skolyozun
düzeltilmesi aşamasında mümkün olabilecek en üst düzey düzeltme sağlanabilmektedir.
Sistemin güvenirliliği % 97-98’ lere ulaşmaktadır.

 

Çocukluk ve ergenlikteki kamburluğun en sık sebebi nedir?

Çocukların büyük çoğunluğunda, ebeveynlerin gözlediği kamburluk, sıklıkla duruş
bozukluğuna (postürel) bağlı hafif kamburluktur. Bölgesel kas gücünün artırılması ve
fiziksel egzersizler ile giderilebilir.

 

Postürel kamburluk nedir, sebepleri nelerdir ve nasıl önlenebilir ?

Posturel (duruş bozukluğuna bağlı) kifoz; çocuklarda sıklıkla okul taramalarında
saptanabilen bir deformitedir. Genellikle adölesan dönemde ve kızlarda daha sık görülür.
Eğrilik 60º’nin altındadır ve omurga esnektir. Röntgenlerde omurgada yapısal bir anormallik
yoktur. Postürel kamburluğun en önemli sebepleri kötü pozisyonda oturuş ve fizik kondisyon
yetersizliğidir. Özellikle günümüz çocuklarında bilgisayar bağımlılığı nedeniyle
hareketlilikleri azalmış ve sportif aktivitelerden uzak durmaktadırlar. Bu yaşam tarzı hem
çocuklarımızın vakitlerinin büyük çoğunluğunu kötü oturuş pozisyonunda geçirmesine neden
olmakta; hem de spor yapamadıkları için kötü fizik kondisyona sahip olmalarına neden
olmaktadır.

 

Yapısal kamburluk nedir?

Yapısal kamburluk o kişinin fizyolojik ayakta duruşta dahi 55 derecenin üzerinde olan ve
çoğu zaman altta yatan bir kemik ve/veya yumuşak doku patolojisine bağlı ortaya çıkan
kamburluktur. Bu kamburluk doğuştan omurga anomalilerine, bazı kemik hastalıklarına,
omurga enfeksiyonu veya omurga kırıklarına bağlı omurların hasar görmesine bağlı ve ya
çeşitli sinir-kas hastalıklarına bağlı olabilir. Nedeni bilinmeyen bir şekilde Schuermann
hastalığına bağlı olarak da oluşabilir.

 

Çocuklarda ve gençlerde yapısal kamburluğun en sık sebebi nedir?

Büyümekte olan hastalarda yapısal kamburluğun en sık nedeni “Scheuermann
hastalığı” diye tanımlanan ve nedeni bilinmeyen bir etkilenmeye bağlı, omurgaların
dikdörtgen şekillerini kaybedip kamalaşmaları ile ortaya çıkan kamburluktur. Etyolojisinde
çok değişik yorumlar olsa da en sık kabul gören vertebraların büyüme plaklarında oluşan
avasküler nekrozdur. Schuermann hastalığı tedavi edilmezse kamburluğun artması ve tehlikeli
boyutlara ulaşması ile sonuçlanabilir.

 

Skolyoz için hangi sporlar faydalıdır ve engellemek için hangi pozisyonlar daha iyidir ?

Skolyoz genetik kökenli yapısal bir bozukluktur ve duruş pozisyonundan etkilenmez. Yani
çocuğunuzda kötü pozisyonda durduğu için skolyoz gelişmemiş; tersine skolyoz olduğu için
kötü pozisyonda durmaktadır. Bir duruş bozukluğu olmadığı içinde yüzme gibi bir sporun
faydalı olduğu söylemi ise yanlıştır.

 

Skolyoz ameliyatı olmam gebelik için engel midir?

Geçirdiğiniz skolyoz ameliyatı gebeliğiniz ya da doğum yapmanız için bir engel değildir.

 

Ameliyatla konulan implantlar dedektörlerde uyarı verir mi ?

Ameliyatınız sırasında uygulanmış olan implantlar kobalt-krom ya da titanyum alaşımlardır.
Genellikle metal dedektörlere karşı uyarı vermezler ancak hassasiyeti çok arttırılmış havaalanı
ya da cezaevi gibi yerlerde özellikle uzun segment uygulanmış implantlar uyarı verebilir. Bu
nedenle ameliyatınızla ilgili doktorunuzdan bir belge almanızı öneririz.

Hızlıca randevu oluşturmak için tıklayınız..

E-Randevu